Podatek od towarów i usług nazywany w skrócie VAT od ang. Value Added Tax – podatek od wartości dodanej. Jest aktem prawnym regulującym zasady naliczania podatku pośredniego, obrotowego, który z założenia ma w jak najmniejszy sposób wpływać na ostateczną cenę towaru lub usługi, przenosząc go na kolejne fazy obrotu.
W Polsce VAT został wprowadzony po raz pierwszy ustawą z dnia 8 stycznia 1993 r. następnie ujednolicony z prawem europejskim ustawą z dnia 11 marca 2004 r.
Podatek VAT jest płacony przez każdego przedsiębiorcę i nakłada większą dyscyplinę podatkową oraz motywację do unikania zakupów w tzw. „szarej strefie”. Podstawą odliczenia zapłaconego podatku VAT jest bowiem faktura. Jeżeli przedsiębiorca nie posiada faktury VAT, to nie ma podstawy do odliczenia podatku. W takim systemie każdy podmiot jest zainteresowany naliczaniem, odliczaniem i odprowadzaniem podatku oraz ewidencją sprzedaży za pomocą faktury lub kasy fiskalnej.
Ogólnie opodatkowaniu podatkiem dochodowym od towarów i usług podlega:
- dostawa towarów i świadczenie usług na terenie kraju
- eksport i import towarów
- nabycie towarów
- wydanie towarów na podstawie umowy leasingu i komisu
- ustanowienie prawa do lokalu mieszkalnego /lokatorskiego, własnościowego/
- nieodpłatne świadczenie usług lub dostawa towarów
Podatnikami podatku są: osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, osoby fizyczne wykonujące działalność gospodarczą.
Podatnikami nie są: organy administracji publicznej, organy administracji publicznej w zakresie realizacji zadań, dla których zostały powołane.
Obowiązek podatkowy powstaje w chwili wydania towaru lub z chwilą wykonania usługi. Podstawą opodatkowania jest obrót, przez co rozumie się kwotę należną z tytułu sprzedaży, pomniejszoną o kwotę należnego podatku. Obrotem jest także otrzymana dotacja, subwencja lub inna dopłata o podobnym charakterze.
|
